banner5

banner4

banner9

Vurun Kahpeye’den Yasak Elma’ya

Kadına yönelik şiddete dikkat çekerek vahşeti göstermek, şiddeti önlemenin yollarından biri olabilir mi?

SANAT 26.07.2020, 08:13
Vurun Kahpeye’den Yasak Elma’ya
banner8

Üç yıl önce İstanbul. Beykoz Dereseki köyünde yavru bir köpek, 70 metre derinliğindeki sondaj kuyusuna düştü. 10 gün uğraşıp kameralar eşliğinde çıkardılar, bula bula köpeğe “Kuyu” adını buldular!

Kuyunun içinden çıkmak gibi, kadına yönelik şiddetin içinden de çıkılamadığı gibi bir de bunu önlemeye yönelik önemli bir düzenleme, “İstanbul Sözleşmesi’nden nasıl çıkılır”ın planları yapılıyor!

İşte bu ortamda bir “avcı” öldürmelere doyamadan öyle bir can aldı ki Pınar Gültekin’in vahşice katledilmesine bütün Türkiye yine ayağa kalktı. Sözleşme iptali, şiddeti daha ne kadar azdırabilir tartışması, biz ne ara böyle olduk diye sordururken toplumun ana şalterleri dizi ve TV ile indiriliyor.

Yıllardır bu topluma, “Sen Anlat Karadeniz” ile on altı yaşındayken kapatıldığı evden sürekli kaçan ve yakalanan Nefes; “Karagül” ile Kendal’ın aileye zulmü, cinayetler izlettirildi.

KADIN VE KIZ ÇOCUKLARI

Neden bu kuyudan çıkamıyoruz? Geçen sezon (2019) Emin Alper yönetmenliğinde vizyona giren “Kız Kardeşler” gerek sinematografik, gerek sanatsal ve oyunculuk anlamında doyuruculuğun şahika noktasıydı. Mesele çok önemliydi, kadın ve kız çocukları, bastırılmış cinsellikten özgür olabilme, taşrayı aşabilme ve “besleme” kimliğinden çıkabilme. Kadının bu kadar aşağılandığı, değersizleştirilip şiddet olaylarının öznesi olması nefes aldırmaz boyutlara ulaşırken malum “Kuyu”dan (Metin Erksan, 1968) Fatma Girik’le yola çıktık.

1973 Fevzi Tuna yönetmenliğinde yine Fatma Girik, peşine dadanan adamlarla uğraşır. 1983’te Doğu’da ebe olan Hülya Koçyiğit’e, Altın Portakal ödülünü getiren, Tarık Akan ile Derman ise erkek kanun kaçağı Şehmuz’dur. Her kadın, “Vurun Kahpeye” midir? Yoksa 2018 yapımı Guillaume Giovanetti ve Çağla Zencirci yönetiminde; çocukluğu nedeni ile hastalık geçiren ve konuşma yetisini kaybettiği için dışlanan Sibel mi?

Bir kolonya reklamı ile salt cinsel obje figürü olarak gösterilen Müjde Ar, Vasıf Öngören’in yazdığı Atıf Yılmaz’ın yönetiminde (1986) “Asiye Nasıl Kurtulur?” ile kurtulabilmiş midir?

YEŞİM USTAOĞLU VE ‘ARAF’...

2012, Yeşim Ustaoğlu filmi “Araf” ile 18 yaşındaki gün görmemiş köy kızı Zehra, gözünü açtığı erkek 38 yaşındaki şoför Mahur’un nasırlı ayaklarından, kendine bir külkedisi hayali kuramamıştı. Yeşim Ustaoğlu’nun usta kalemi ve yönetmenliğinde, insanı insan olduğundan hatta cinsellikten soğutan o acı dolu tuvalette bebeğini düşürmeye çalışan Zehra, bu ülkenin gerçeği değil midir?

Selvi Boylum Al Yazmalım (1977- Atıf Yılmaz) da aşkı katıksız yaşayan ve bedelini en ağır şekilde ödeyen kadın Türkan Şoray, 1983 yapımı, Atıf Yılmaz filmi “Mine” ile sıkışıp kaldığı hem eş hem kasabasından kurtulmuş mudur?

Burada, nefes alamıyorum diye çırpınan ve bu kadar bol malzeme ile demek ki Halide Edib Adıvar’ın (1884-1964), Kurtuluş Savaşı mücadelesinde yazdığı ve anlattığı, ilk kez 1923 yılında önce Akşam gazetesinde, sonra 1926 yılında basılan ve sinema perdesine tam üç kez -1949, 1964, 1973- gelerek hiçbir şey öğrenememişiz.

Geçmişe bakarsak Nene Hatun, Kara Fatma, Gördesli Makbule, Asker Saime Türk köylü kadınıydı. Savaştan sağ çıkabilenler ilk Meclis’te yer aldı. Kadın değer görendi. Değeri bilinen, Avrupa’ya eğitim görmeye giden ve yenilikleri kendi ülkesine taşıyan gönüllü elçiydi.

Demek ki bizim havaalanlarından bile adını silmek yerine Gazi Mustafa Kemal’in kurduğu Cumhuriyetin fabrika ayarlarına keskin, hızlı bir dönüş yapmamız gerekmekte. Yoksa işimiz dizilere kaldı ise örnek bol.

Aşk-ı Memnu, Yasak Elma gibi kadının değerini indirgeyen, dejenerasyona meyilli yayınlarla nereye kadar? Bu dönem sonunda girmesi beklenen ancak pandemi süresince durumu belirsizleşen Bergen filminin Kasım 2020 gibi vizyonda olması bekleniyor. Acıların kadını, önce kezzap ile bir gözünü, sonra eşi tarafından kurşunlanarak hayatını kaybetti. (1959-1989)

FATMAGÜL’ÜN SUÇU NE?

“Fatmagül’ün Suçu” nasıl örtüldü ise toplumun temel değerleri, otorite erk sahipleri tarafından akıl ve eğitim ile tamamlanmadıkça bu iş zor gözüküyor. Ve her gün teşvik edilen bu düzen ile 2015 yılında bir minibüste cinsel saldırıya uğrayan ve buna direndiği için öldürülen Özgecan Aslan için tweet atan Pınar Gültekin gibi “belki bir gün bizim de adımız bu tweet’e eklenecek” şeklinde ve artık maalesef onlar yok. Kadını suçlu olduğuna inandırırsan suçlu bir çocuk gibi köşede oturur.

Önce sesini çıkarmasını öğrenecek, “Susmuyoruz, Korkmuyoruz, İtaat Etmiyoruz” diye bağıran yüzlerce genç kadın gibi direnecek ve kendini koruyacak. Ve toplum bir olup erkeği de eğitecek. Çünkü bu şiddetle sadece kadın yok olmuyor, tüm insanlık yok oluyor!

Emel SEÇEN / Cumhuriyet

Yorumlar (0)
17
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 39 81
2. Galatasaray 39 81
3. Fenerbahçe 39 79
4. Trabzonspor 39 68
5. Sivasspor 39 62
6. Hatayspor 39 61
7. Alanyaspor 39 57
8. Karagümrük 39 57
9. Gaziantep FK 39 55
10. Göztepe 39 51
11. Konyaspor 39 49
12. Rizespor 39 48
13. Kasımpaşa 39 46
14. Malatyaspor 39 45
15. Başakşehir 39 45
16. Antalyaspor 39 43
17. Kayserispor 39 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 39 38
20. Gençlerbirliği 39 38
21. Denizlispor 39 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 35 80
2. M. United 35 70
3. Leicester City 36 66
4. Chelsea 35 64
5. West Ham 35 58
6. Liverpool 34 57
7. Tottenham 35 56
8. Everton 34 55
9. Arsenal 35 52
10. Leeds United 35 50
11. Aston Villa 34 48
12. Wolverhampton 35 45
13. Crystal Palace 35 41
14. Southampton 35 40
15. Burnley 35 39
16. Newcastle 35 39
17. Brighton 35 37
18. Fulham 35 27
19. West Bromwich 35 26
20. Sheffield United 35 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 35 77
2. Barcelona 36 76
3. Real Madrid 35 75
4. Sevilla 35 71
5. Real Sociedad 35 56
6. Real Betis 35 54
7. Villarreal 35 52
8. Celta de Vigo 35 47
9. Athletic Bilbao 35 46
10. Granada 35 45
11. Osasuna 36 44
12. Cádiz 36 43
13. Levante 36 40
14. Valencia 35 39
15. Deportivo Alaves 36 35
16. Getafe 35 34
17. Real Valladolid 35 31
18. Huesca 35 30
19. Elche 36 30
20. Eibar 35 29
banner3