banner5

banner4

banner9

Vurun Kahpeye’den Yasak Elma’ya

Kadına yönelik şiddete dikkat çekerek vahşeti göstermek, şiddeti önlemenin yollarından biri olabilir mi?

SANAT 26.07.2020, 08:13
Vurun Kahpeye’den Yasak Elma’ya
banner8

Üç yıl önce İstanbul. Beykoz Dereseki köyünde yavru bir köpek, 70 metre derinliğindeki sondaj kuyusuna düştü. 10 gün uğraşıp kameralar eşliğinde çıkardılar, bula bula köpeğe “Kuyu” adını buldular!

Kuyunun içinden çıkmak gibi, kadına yönelik şiddetin içinden de çıkılamadığı gibi bir de bunu önlemeye yönelik önemli bir düzenleme, “İstanbul Sözleşmesi’nden nasıl çıkılır”ın planları yapılıyor!

İşte bu ortamda bir “avcı” öldürmelere doyamadan öyle bir can aldı ki Pınar Gültekin’in vahşice katledilmesine bütün Türkiye yine ayağa kalktı. Sözleşme iptali, şiddeti daha ne kadar azdırabilir tartışması, biz ne ara böyle olduk diye sordururken toplumun ana şalterleri dizi ve TV ile indiriliyor.

Yıllardır bu topluma, “Sen Anlat Karadeniz” ile on altı yaşındayken kapatıldığı evden sürekli kaçan ve yakalanan Nefes; “Karagül” ile Kendal’ın aileye zulmü, cinayetler izlettirildi.

KADIN VE KIZ ÇOCUKLARI

Neden bu kuyudan çıkamıyoruz? Geçen sezon (2019) Emin Alper yönetmenliğinde vizyona giren “Kız Kardeşler” gerek sinematografik, gerek sanatsal ve oyunculuk anlamında doyuruculuğun şahika noktasıydı. Mesele çok önemliydi, kadın ve kız çocukları, bastırılmış cinsellikten özgür olabilme, taşrayı aşabilme ve “besleme” kimliğinden çıkabilme. Kadının bu kadar aşağılandığı, değersizleştirilip şiddet olaylarının öznesi olması nefes aldırmaz boyutlara ulaşırken malum “Kuyu”dan (Metin Erksan, 1968) Fatma Girik’le yola çıktık.

1973 Fevzi Tuna yönetmenliğinde yine Fatma Girik, peşine dadanan adamlarla uğraşır. 1983’te Doğu’da ebe olan Hülya Koçyiğit’e, Altın Portakal ödülünü getiren, Tarık Akan ile Derman ise erkek kanun kaçağı Şehmuz’dur. Her kadın, “Vurun Kahpeye” midir? Yoksa 2018 yapımı Guillaume Giovanetti ve Çağla Zencirci yönetiminde; çocukluğu nedeni ile hastalık geçiren ve konuşma yetisini kaybettiği için dışlanan Sibel mi?

Bir kolonya reklamı ile salt cinsel obje figürü olarak gösterilen Müjde Ar, Vasıf Öngören’in yazdığı Atıf Yılmaz’ın yönetiminde (1986) “Asiye Nasıl Kurtulur?” ile kurtulabilmiş midir?

YEŞİM USTAOĞLU VE ‘ARAF’...

2012, Yeşim Ustaoğlu filmi “Araf” ile 18 yaşındaki gün görmemiş köy kızı Zehra, gözünü açtığı erkek 38 yaşındaki şoför Mahur’un nasırlı ayaklarından, kendine bir külkedisi hayali kuramamıştı. Yeşim Ustaoğlu’nun usta kalemi ve yönetmenliğinde, insanı insan olduğundan hatta cinsellikten soğutan o acı dolu tuvalette bebeğini düşürmeye çalışan Zehra, bu ülkenin gerçeği değil midir?

Selvi Boylum Al Yazmalım (1977- Atıf Yılmaz) da aşkı katıksız yaşayan ve bedelini en ağır şekilde ödeyen kadın Türkan Şoray, 1983 yapımı, Atıf Yılmaz filmi “Mine” ile sıkışıp kaldığı hem eş hem kasabasından kurtulmuş mudur?

Burada, nefes alamıyorum diye çırpınan ve bu kadar bol malzeme ile demek ki Halide Edib Adıvar’ın (1884-1964), Kurtuluş Savaşı mücadelesinde yazdığı ve anlattığı, ilk kez 1923 yılında önce Akşam gazetesinde, sonra 1926 yılında basılan ve sinema perdesine tam üç kez -1949, 1964, 1973- gelerek hiçbir şey öğrenememişiz.

Geçmişe bakarsak Nene Hatun, Kara Fatma, Gördesli Makbule, Asker Saime Türk köylü kadınıydı. Savaştan sağ çıkabilenler ilk Meclis’te yer aldı. Kadın değer görendi. Değeri bilinen, Avrupa’ya eğitim görmeye giden ve yenilikleri kendi ülkesine taşıyan gönüllü elçiydi.

Demek ki bizim havaalanlarından bile adını silmek yerine Gazi Mustafa Kemal’in kurduğu Cumhuriyetin fabrika ayarlarına keskin, hızlı bir dönüş yapmamız gerekmekte. Yoksa işimiz dizilere kaldı ise örnek bol.

Aşk-ı Memnu, Yasak Elma gibi kadının değerini indirgeyen, dejenerasyona meyilli yayınlarla nereye kadar? Bu dönem sonunda girmesi beklenen ancak pandemi süresince durumu belirsizleşen Bergen filminin Kasım 2020 gibi vizyonda olması bekleniyor. Acıların kadını, önce kezzap ile bir gözünü, sonra eşi tarafından kurşunlanarak hayatını kaybetti. (1959-1989)

FATMAGÜL’ÜN SUÇU NE?

“Fatmagül’ün Suçu” nasıl örtüldü ise toplumun temel değerleri, otorite erk sahipleri tarafından akıl ve eğitim ile tamamlanmadıkça bu iş zor gözüküyor. Ve her gün teşvik edilen bu düzen ile 2015 yılında bir minibüste cinsel saldırıya uğrayan ve buna direndiği için öldürülen Özgecan Aslan için tweet atan Pınar Gültekin gibi “belki bir gün bizim de adımız bu tweet’e eklenecek” şeklinde ve artık maalesef onlar yok. Kadını suçlu olduğuna inandırırsan suçlu bir çocuk gibi köşede oturur.

Önce sesini çıkarmasını öğrenecek, “Susmuyoruz, Korkmuyoruz, İtaat Etmiyoruz” diye bağıran yüzlerce genç kadın gibi direnecek ve kendini koruyacak. Ve toplum bir olup erkeği de eğitecek. Çünkü bu şiddetle sadece kadın yok olmuyor, tüm insanlık yok oluyor!

Emel SEÇEN / Cumhuriyet

Yorumlar (0)
11
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 25 54
2. Beşiktaş 24 51
3. Fenerbahçe 25 51
4. Trabzonspor 25 48
5. Alanyaspor 25 42
6. Hatayspor 25 42
7. Gaziantep FK 26 40
8. Karagümrük 25 37
9. Antalyaspor 25 33
10. Göztepe 25 32
11. Konyaspor 25 31
12. Sivasspor 24 31
13. Malatyaspor 26 31
14. Kasımpaşa 25 29
15. Rizespor 25 27
16. Kayserispor 25 25
17. Erzurumspor 25 25
18. Başakşehir 25 24
19. Denizlispor 25 21
20. Gençlerbirliği 25 21
21. Ankaragücü 24 20
Takımlar O P
1. Giresunspor 23 53
2. Samsunspor 23 49
3. İstanbulspor 23 43
4. Altınordu 23 41
5. Adana Demirspor 23 39
6. Ankara Keçiörengücü 23 38
7. Altay 23 38
8. Tuzlaspor 23 38
9. Bandırmaspor 23 31
10. Bursaspor 23 31
11. Ümraniye 23 31
12. Adanaspor 23 26
13. Menemen Belediyespor 23 26
14. Balıkesirspor 23 24
15. Boluspor 23 23
16. Akhisar Bld.Spor 23 19
17. Ankaraspor 23 14
18. Eskişehirspor 23 7
Takımlar O P
1. Man City 25 59
2. M. United 25 49
3. Leicester City 25 49
4. West Ham 25 45
5. Chelsea 25 43
6. Liverpool 25 40
7. Everton 24 40
8. Aston Villa 23 36
9. Tottenham 24 36
10. Leeds United 25 35
11. Arsenal 25 34
12. Wolverhampton 25 33
13. Crystal Palace 25 32
14. Southampton 25 30
15. Burnley 25 28
16. Brighton 25 26
17. Newcastle 25 25
18. Fulham 25 22
19. West Bromwich 25 14
20. Sheffield United 25 11
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 23 55
2. Real Madrid 24 52
3. Barcelona 24 50
4. Sevilla 23 48
5. Real Sociedad 24 41
6. Villarreal 24 37
7. Real Betis 24 36
8. Levante 24 31
9. Granada 24 30
10. Athletic Bilbao 23 29
11. Celta de Vigo 24 29
12. Valencia 24 27
13. Osasuna 24 25
14. Cádiz 24 25
15. Getafe 24 24
16. Deportivo Alaves 24 22
17. Eibar 24 21
18. Real Valladolid 24 21
19. Elche 23 21
20. Huesca 24 19
banner3